Przedawnienie faktury: po ilu latach i jak je przerwać
Faktura za towar sprzedany w ramach działalności przedsiębiorstwa przedawnia się po 2 latach (art. 554 Kodeksu cywilnego), a większość innych roszczeń firmowych – po 3 latach (art. 118). Przedawnienie liczy się od dnia wymagalności, czyli zwykle od terminu płatności, a koniec terminu przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego. Przykład: faktura za towar z terminem płatności 15 marca 2024 roku przedawnia się 31 grudnia 2026 roku.
Poniżej policzysz datę przedawnienia swojej faktury. Niżej wyjaśniamy, jak przerwać bieg przedawnienia i co się dzieje po jego upływie.
Terminy przedawnienia roszczeń firmowych
| Roszczenie | Termin | Liczony od | Przepis |
|---|---|---|---|
| sprzedaż w ramach działalności przedsiębiorstwa | 2 lata | wymagalności | art. 554 KC |
| wynagrodzenie za czynności wykonywane stale lub w ramach działalności | 2 lata | wymagalności | art. 751 KC |
| umowa o dzieło | 2 lata | oddania dzieła | art. 646 KC |
| przewóz rzeczy | 1 rok | dostarczenia przesyłki | art. 792 KC |
| inne roszczenia związane z działalnością gospodarczą | 3 lata | wymagalności | art. 118 KC |
| roszczenie stwierdzone prawomocnym wyrokiem | 6 lat | uprawomocnienia | art. 125 KC |
Terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane umową (art. 119). Jeśli termin wynosi co najmniej 2 lata, jego koniec przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego (art. 118). Roczny termin przy przewozie kończy się w dniu wynikającym z daty – bez przesunięcia na koniec roku.
Jak przerwać bieg przedawnienia
- Uznanie roszczenia przez dłużnika. Gdy dłużnik przyzna, że dług istnieje (art. 123 § 1 pkt 2) – najlepiej na piśmie, żeby dało się to udowodnić.
- Czynność przed sądem albo innym organem. Np. pozew albo wniosek o wszczęcie egzekucji – czynność przed sądem lub organem egzekucyjnym, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia albo zaspokojenia roszczenia (art. 123 § 1 pkt 1).
- Zgłoszenie wierzytelności w upadłości dłużnika. Przerywa bieg przedawnienia do zakończenia postępowania – opisujemy to w artykule upadłość kontrahenta.
Po każdym przerwaniu przedawnienie biegnie od nowa, a przy sprawie sądowej – dopiero po jej zakończeniu (art. 124). Samo wysłanie wezwania do zapłaty nie przerywa biegu przedawnienia – nie jest czynnością przed sądem ani uznaniem długu.
Co oznacza przedawnienie faktury
- Dług nie znika. Po upływie terminu dłużnik może uchylić się od zapłaty, jeśli podniesie zarzut przedawnienia (art. 117 § 2). Jeśli jednak zapłaci, nie może żądać zwrotu (art. 411 pkt 3).
- Wobec konsumenta – inaczej. Po upływie terminu nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przeciwko konsumentowi (art. 117 § 2(1)).
- Prawomocny wyrok daje 6 lat. Roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem przedawnia się z upływem 6 lat (art. 125).
Niezapłacone faktury warto też sprawdzać pod kątem kondycji dłużnika. W NIP Lab sprawdzisz, czy kontrahent nie jest w Krajowym Rejestrze Zadłużonych i czy nie ma zaległości w KRS. Odsetki od spóźnionej zapłaty policzysz w kalkulatorze odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych.
Pytania o przedawnienie faktury
Po jakim czasie przedawnia się faktura?
Faktura za towar sprzedany w ramach działalności – po 2 latach, za dzieło – po 2 latach od oddania dzieła, a większość innych roszczeń firmowych – po 3 latach. Terminy co najmniej 2-letnie kończą się ostatniego dnia roku kalendarzowego.
Od kiedy liczy się przedawnienie faktury?
Od dnia wymagalności, czyli zwykle od terminu płatności podanego na fakturze (art. 120 Kodeksu cywilnego). Przy umowie o dzieło – od dnia oddania dzieła.
Czy wezwanie do zapłaty przerywa przedawnienie?
Nie. Bieg przedawnienia przerywa uznanie długu przez dłużnika albo czynność przed sądem lub innym organem, np. pozew czy wniosek o nakaz zapłaty.
Czy można umówić się na dłuższy termin przedawnienia?
Nie. Terminów przedawnienia nie można skracać ani przedłużać umową (art. 119 Kodeksu cywilnego).
Czy przedawniona faktura musi być zapłacona?
Przedsiębiorca może odmówić zapłaty, podnosząc zarzut przedawnienia. Jeśli jednak zapłaci, nie może żądać zwrotu.
Kiedy przedawnia się faktura z terminem płatności w 2024 roku?
Za towar (2 lata) – 31 grudnia 2026 roku. Za inne usługi objęte 3-letnim terminem – 31 grudnia 2027 roku.
Przepisy: Kodeks cywilny (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 795) art. 117-120, 123-125, 411, 554, 646, 751 i 792. Artykuł nie jest poradą prawną.
